Urazy oczu mogą zagrażać wzrokowi podopiecznego. Niewłaściwe postępowanie może pogłębić uszkodzenie, dlatego opiekunka powinna wiedzieć, jak bezpiecznie zareagować i kiedy pilnie wezwać pomoc.
Nie pozwalaj podopiecznemu pocierać oka i nie uciskaj go. Jeśli do oka dostała się substancja chemiczna, natychmiast rozpocznij płukanie. Nie próbuj wyjmować przedmiotu wbitego w oko.
Ten poradnik wyjaśnia zasady pierwszej pomocy przy urazie oka oraz wskazuje, gdzie szukać pomocy podczas pracy w Niemczech.
Do urazu oka może dojść wskutek:
Ból i zaczerwienienie są objawami, a nie rodzajami urazów. Mogą też występować bez wcześniejszego uszkodzenia oka. Nie należy ich lekceważyć, szczególnie gdy towarzyszy im pogorszenie widzenia.
Zachowaj spokój i ustal, co się wydarzyło. Zapytaj podopiecznego, czy odczuwa ból i czy widzi tak jak wcześniej.
Natychmiast płucz oko dużą ilością czystej, niezbyt ciepłej wody przez co najmniej 20 minut. Strumień powinien być łagodny. Delikatnie utrzymuj powieki otwarte. Nie czekaj na specjalny płyn do płukania. Takie postępowanie zaleca NHS w poradniku dotyczącym urazów oczu.
Kieruj wodę od wewnętrznego kącika oka ku zewnętrznemu, tak aby zanieczyszczona woda nie spływała do drugiego oka.
Jeśli jest to luźna drobinka, np. pył lub piasek, można spróbować wypłukać ją czystą wodą. Nie pocieraj oka.
Jeśli drobinka nie wypłukuje się albo dolegliwości utrzymują się, skontaktuj się z lekarzem. Nie używaj pęsety, igły ani innych przedmiotów do jej usuwania.
Przedmiot wbity w oko lub odłamek szkła wymaga pilnej oceny medycznej. Nie próbuj go wyjmować ani uciskać oka. W przypadku podejrzenia przebicia oka nie podejmuj prób wypłukiwania przedmiotu.
Silny ból, rana oka lub pogorszenie widzenia wymagają pilnej pomocy medycznej.
Poproś podopiecznego, aby pozostał spokojny i ograniczył poruszanie okiem. Jeśli osłaniasz uszkodzone oko, zrób to bez ucisku. Nie zakładaj ciasnej ani uciskowej opaski.
Przy wystającym przedmiocie nie kładź opatrunku bezpośrednio na nim. Ochrona oka nie może przesuwać przedmiotu ani naciskać na gałkę oczną. Zasady osłaniania oka bez ucisku opisuje HealthyWA — pierwsza pomoc przy urazach oczu.
Nie zwlekaj z uzyskaniem pomocy, jeśli:
Takie objawy i okoliczności wymagają pilnej oceny — wskazuje na to również NHS.
Przy dolegliwościach wymagających oceny lekarza można skontaktować się z okulistą — Augenarzt. Poważne urazy wymagają pilnej pomocy szpitalnej, np. w Notaufnahme lub na ostrym dyżurze okulistycznym.
W nagłych, ciężkich przypadkach dzwoń pod numer 112, zwłaszcza przy poważnym urazie, nagłej utracie wzroku lub konieczności natychmiastowej pomocy ratunkowej.
Numer 116117 służy w Niemczech do uzyskania pomocy medycznej w pilnych sytuacjach, które nie zagrażają życiu, np. poza godzinami pracy gabinetów. Nie zastępuje numeru alarmowego 112. Informacje o tej usłudze znajdują się na oficjalnej stronie 116117.
Podczas opieki nad osobą starszą w Niemczech lub innym kraju UE może dojść do sytuacji wymagającej szybkiej reakcji. Znajomość pierwszej pomocy pomaga ograniczyć ryzyko dodatkowego uszkodzenia i sprawniej zorganizować leczenie.
Rolą opiekunki jest zauważenie zagrożenia, udzielenie podstawowej pomocy i przekazanie podopiecznego pod opiekę personelu medycznego. Nie musi samodzielnie rozpoznawać rodzaju uszkodzenia ani podejmować leczenia.
Błędy mogą zaszkodzić podopiecznemu i mieć konsekwencje zawodowe. Zakres obowiązków oraz ewentualna odpowiedzialność prawna zależą od kraju i okoliczności — nie należy przedstawiać ich jako jednej zasady obowiązującej wszystkie opiekunki w UE.
Reaguj spokojnie, unikaj ucisku i nie próbuj usuwać wbitych przedmiotów. Przy kontakcie oka z substancją chemiczną rozpocznij płukanie od razu. W razie objawów alarmowych nie odkładaj pomocy medycznej.
Artykuł ma charakter informacyjny i nie zastępuje badania lekarskiego ani szkolenia z pierwszej pomocy.
Natychmiast rozpocznij płukanie czystą wodą przez co najmniej 20 minut. Nie neutralizuj substancji. Przy środku żrącym zorganizuj natychmiastową pomoc medyczną i kontynuuj płukanie podczas oczekiwania na pomoc.
Luźną drobinkę można spróbować wypłukać wodą. Jeśli nie wypływa, potrzebna jest pomoc lekarza. Przedmiotu wbitego w oko nie wolno wyjmować ani próbować wypłukiwać.
Dzwoń pod 112 w nagłych, ciężkich przypadkach, np. przy poważnym uszkodzeniu oka, nagłej utracie wzroku lub ciężkim oparzeniu chemicznym. Silny ból i krwawienie także wymagają pilnej oceny medycznej.
Pocieranie i uciskanie oka, wyjmowanie wbitego przedmiotu, stosowanie przypadkowych preparatów oraz opóźnianie potrzebnej pomocy medycznej.
