Zatrzymanie krążenia to nagłe zagrożenie życia, w którym liczy się szybka reakcja. Opiekunka osoby starszej może być jedyną osobą obecną przy podopiecznym, gdy ten straci przytomność. Dlatego warto wiedzieć, jak rozpoznać niebezpieczeństwo i rozpocząć pomoc.
Nie trzeba samodzielnie ustalać przyczyny zasłabnięcia. Najważniejsze jest sprawdzenie reakcji, wezwanie ratowników i rozpoczęcie resuscytacji, jeśli osoba nie reaguje i nie oddycha prawidłowo. Poniższe wskazówki dotyczą osób dorosłych.
Jeśli podopieczny nie reaguje, natychmiast zadzwoń pod 112 i włącz tryb głośnomówiący. Oceń oddech. Przy braku prawidłowego oddychania rozpocznij uciskanie klatki piersiowej.
Zapamiętaj najważniejsze działania:
Jeżeli nie potrafisz lub nie możesz wykonywać oddechów ratowniczych, prowadź same uciśnięcia. Nie odkładaj pomocy z tego powodu.
Nagłe zatrzymanie krążenia, w skrócie NZK, oznacza ustanie skutecznego pompowania krwi przez serce. Mózg i inne narządy przestają otrzymywać niezbędny tlen.
Bez pomocy stan ten szybko prowadzi do śmierci. Uciskanie klatki piersiowej pomaga podtrzymać przepływ krwi do czasu zastosowania dalszego leczenia. Dlatego oczekiwanie na samoistną poprawę jest niebezpieczne.
Nie należy traktować określonej liczby minut jako „bezpiecznego czasu” na zastanowienie. Pomoc trzeba rozpocząć niezwłocznie.
Podejrzewaj zatrzymanie krążenia, gdy podopieczny nie reaguje i nie oddycha prawidłowo.
Nieprawidłowy oddech może przypominać pojedyncze westchnienia, nieregularne łapanie powietrza lub ciężkie, rzadkie oddechy. Tak zwany oddech agonalny nie oznacza, że osoba oddycha skutecznie.
Jeżeli nie masz pewności, opisz dyspozytorowi to, co widzisz. Pomoże Ci ocenić sytuację i pokieruje dalszymi działaniami.
Upewnij się, że możesz bezpiecznie podejść. Zwróć się głośno do podopiecznego i delikatnie potrząśnij jego ramionami. Sprawdź, czy odpowiada lub reaguje na dotyk.
Jeżeli nie reaguje, zawołaj o pomoc.
112 to numer alarmowy działający w Niemczech i całej Unii Europejskiej. Nie zwlekaj z telefonem, gdy osoba pozostaje bez reakcji.
Włącz głośnik. Podaj dokładny adres i poinformuj, że podopieczny jest nieprzytomny. Oceniaj oddech podczas nawiązywania połączenia i przekaż swoje obserwacje dyspozytorowi.
Jeśli obok jest inna osoba, poproś ją o pomoc i przyniesienie AED, jeżeli jest dostępne. Nie opóźniaj resuscytacji, aby najpierw kontaktować się z rodziną lub koordynatorem.
Udrożnij drogi oddechowe przez delikatne odchylenie głowy i uniesienie brody. Przez nie więcej niż 10 sekund sprawdzaj, czy klatka piersiowa porusza się, oraz słuchaj i wyczuwaj oddech.
Brak oddechu lub tylko pojedyncze, nieregularne westchnienia u osoby nieprzytomnej są wskazaniem do rozpoczęcia RKO.
Podopieczny powinien leżeć na plecach. Twarde podłoże sprzyja skutecznym uciśnięciom, jednak jeśli osoba leży w łóżku, rozpocznij pomoc na miejscu. Nie trać czasu na przenoszenie jej na podłogę.
Ograniczaj przerwy do minimum.
Jeżeli jesteś przeszkolona i możesz wykonywać oddechy, po 30 uciśnięciach wykonaj 2 oddechy ratownicze. Wdmuchuj tylko tyle powietrza, aby klatka piersiowa zaczęła się unosić. Następnie wróć do uciśnięć.
Jeżeli nie umiesz wykonywać oddechów albo nie możesz ich przeprowadzić, kontynuuj samo uciskanie i słuchaj dyspozytora.
AED to automatyczny defibrylator zewnętrzny. Może go użyć również osoba bez wykształcenia medycznego.
Włącz urządzenie, odsłoń klatkę piersiową i przyklej elektrody zgodnie z rysunkami. Wykonuj polecenia głosowe. Podczas analizy rytmu serca oraz wyładowania nikt nie może dotykać podopiecznego.
Po wyładowaniu albo komunikacie, że nie jest ono zalecane, natychmiast wróć do uciśnięć zgodnie z instrukcjami AED.
Kontynuuj pomoc do momentu, gdy:
Sam przyjazd karetki nie oznacza, że należy od razu przestać uciskać. Poczekaj na przejęcie pomocy przez zespół. Przerwy wymagane przez AED wykonuj zgodnie z jego poleceniami.
Nie czekaj, aż podopieczny sam odzyska przytomność. Nie uznawaj pojedynczych westchnień za prawidłowy oddech i nie przerywaj uciśnięć bez potrzeby.
W stresie łatwo skupić się na telefonowaniu do bliskich lub poszukiwaniu dokumentów. Te czynności nie powinny opóźniać wezwania 112 i rozpoczęcia resuscytacji.
Warto mieć pod ręką dokładny adres zamieszkania podopiecznego i wiedzieć, jak umożliwić ratownikom wejście do budynku.
Praktyczny kurs pierwszej pomocy pozwala przećwiczyć ułożenie dłoni, tempo uciśnięć i obsługę AED. Ten artykuł pomaga uporządkować wiedzę, ale nie zastępuje ćwiczeń z instruktorem.
Rolą opiekunki w nagłym zdarzeniu jest rozpoznanie zagrożenia, wezwanie profesjonalnej pomocy i podjęcie podstawowych działań ratunkowych.
Zadzwoń pod 112, włącz głośnik i rozpocznij resuscytację. Korzystaj z pomocy dyspozytora.
U osoby dorosłej wykonuj 100–120 uciśnięć na minutę, na głębokość 5–6 cm.
Jeśli jesteś przeszkolona i możesz je wykonywać, stosuj schemat 30:2. W przeciwnym razie prowadź same uciśnięcia.
Nie. U nieprzytomnej osoby mogą być oddechem agonalnym. Nie traktuj ich jako powodu do zakończenia resuscytacji.
Do przejęcia pomocy przez ratowników, powrotu wyraźnych oznak życia i prawidłowego oddychania albo do sytuacji, w której dalsze działanie jest niemożliwe lub niebezpieczne.